Buraya kadar Fas için kaç GB'a ihtiyacım var diye merak ederek geldiysen, fazla para harcamadan önce sonucu söyleyeyim: neredeyse kesinlikle satın almak üzere olduğundan daha az gigabayta ihtiyacın var. Fas, İspanya'dan hafta sonu kaçamağı denince akla gelen ilk yer — dört, beş, yedi gün — riadların wifi'si var ve rotanın yarısı Atlas Dağları'nı geçip çöle giden bir arabanın içinde geçiyor, orada ne çekiyor ne de umursuyorsun. İşte rakam, profillere göre tablo ve iki dakikada karar vermen için kriter.
Kısa ve net cevap
Fas'ta 5-7 günlük bir kaçamak için çoğu kişiye 3 GB fazlasıyla yeter: haritalar, WhatsApp, biraz sosyal medya ve günün fotoğrafları. Her gün hikaye atıyorsan ya da tek telefonu ailenle paylaşıyorsan 5 GB'a çık. Sadece uzaktan çalışıyorsan 10 GB veya daha fazlasına ihtiyacın olur.
Bunu kulağımdan değil, hesap makinesiyle söylüyorum. Marakeş veya Fez'de normal bir gün — telefonia sokaklarda kaybolmak, eve sesli mesaj atmak, yüz fotoğraf çekip dört tanesini yüklemek, bir restoranın menüsüne bakmak, takside müzik açmak — 200-400 MB arasında gidiyor. Altı günle çarp, 1,5-2,5 GB eder. 3 GB ile rahat edersin; 5 GB ile fazlasıyla rahat edersin.
İşin püf noktası, neredeyse tüm veri paketlerinin bir aylık seyahat için tasarlanmış olması, oysa sen dört gün gidiyorsun. Marakeş'te bir hafta sonu için 20 GB almak, iki gecelik bir geziye büyük bir bavul almak gibidir: canını yakmaz ama boş yere para ödemiş olursun.
Bununla birlikte, herkes aynı şekilde seyahat etmez. Planın Şeşavan'da reels çekip her akşam yüklemekse ya da çölden çocuklarla görüntülü konuşmaksa, rakam fırlar ve bunu aşağıda açıklıyorum. Önce bu ülkenin neden bu kadar az veri tükettiğini anlamakta fayda var: cevabın Japonya veya ABD seyahatinden farklı olmasının sebebi bu.
Fas'ta neden düşündüğünden daha az harcıyorsun
Sayacın yavaş dönmesinin üç tane çok Fas'a özgü sebebi var ve hiçbiri broşürlerde yazmaz.
Birincisi: riadların wifi'si şöhretinden daha iyi. Medinadaki hemen her konaklama yeri ücretsiz wifi vaat eder ve yüz yıllık bir riadın kerpiç duvarları bazı odalarda sinyali yese de, avlu genelde iyi çeker. Fotoğrafların yedeklerini ve Netflix indirmelerini sokakta değil, işte orada yapmalısın.
İkincisi: seyahat kısa. Fas, İspanya'dan dört günlük bir hafta sonu veya bir haftalık uzun bir kaçamak olarak satılır. Bir haftalık bir gezi, tanım gereği bir aylık bir gezinin dörtte birini tüketir, ama yine de birçok kişi aynı paketi satın alır.
Üçüncüsü: telefonunu kullanmadan geçireceğin çok saat olacak. Uzun yolculuklar, çadırda geceler ve telefonun cebinde olduğu ziyaretler arasında gerçek tüketim hızla düşer.
| Nerede olacaksın | Güvenilir wifi var mı? | Orada ne yapmalı |
|---|---|---|
| Medinada riad (Fez, Marakeş) | Evet, odalara göre değişse de | Yedekleme, indirme, görüntülü arama |
| Yeni şehirde zincir otel | Evet, stabil | Tüm ağır işler |
| Merkezde kafeler ve teraslar | Neredeyse her zaman | Fotoğraf yükleme, e-posta kontrolü |
| Merzuga'da çadır | Bazen, çok yavaş | Ağır iş yok: veri kullan veya bağlantıyı kes |
| Atlas'ta kırsal ev | Pek güvenilir değil | Sadece mesajlaşma |
Bu tablo aklında olsun, mobil verin sokak için, konaklama için değil. Ve sokakta çok az harcanır.
Yapacağın her şey gerçekte ne kadar tüketiyor
İşte hesaplamanın kalbi. Bu rakamlar herhangi bir seyahati tahmin etmek için kullandığım rakamlar ve ayrıntılı olarak mobil veri kullanım istatistikleri rehberinde bulabilirsin. Mesajlaşma ile video arasındaki devasa farka dikkat et: paketini belirleyen şey bu.
| Aktivite | Yaklaşık tüketim | Bir seyahat gününde |
|---|---|---|
| WhatsApp: metin ve sesli mesaj | Günde 2-5 MB | Önemsiz |
| Google Maps çevrimiçi navigasyon | Saatte 3-5 MB | 15-25 MB |
| Google Maps indirilmiş haritayla | Neredeyse 0 MB | 0 MB |
| Kamera ile çevirmen (çevrimiçi) | Sorgu başına 1-3 MB | 20-40 MB |
| WhatsApp veya Instagram'a fotoğraf yükleme | Fotoğraf başına 3-5 MB | 30-60 MB |
| 15 saniyelik video hikayesi yükleme | 15-30 MB | 60-150 MB |
| Instagram veya TikTok'ta gezinme | Saatte 500-900 MB | 250-900 MB |
| WhatsApp sesli arama | Saatte 30-60 MB | 30-60 MB |
| Görüntülü arama | Saatte 300-700 MB | 300-700 MB |
| Müzik akışı, normal kalite | Saatte 40-70 MB | 80-200 MB |
| Video akışı 480p | Saatte yaklaşık 300 MB | 300 MB |
| Video akışı 1080p | Saatte 0,7-1,5 GB | 1,5 GB |
| E-posta ve web'de gezinme | Saatte 10-25 MB | 30-70 MB |
Tabloyu yukarıdan aşağıya oku ve ahlaki dersi gör: seyahat için ihtiyacın olan hiçbir şey tüketmez ve tüketen her şey isteğe bağlıdır. Haritalar, çevirmen ve mesajlaşma üçü birlikte günde 100 MB'ın altında kalır. Instagram'da yarım saat gezinmek tek başına bunun üç katını yer.
Kaç GB, hangi profile ve süreye göre (kilit tablo)
İşte kopyalamak isteyeceğin tablo. Dört gerçek profil, dört farklı süre. Fas için hesaplandı, uyuduğun yerlerde Wi-Fi olduğu ve rotanın bir kısmının çekimsiz geçtiği varsayılarak. İçlerinde makul bir pay var, sınıra dayanmıyorlar.
| Profil | 5 gün | 10 gün | 15 gün | 30 gün |
|---|---|---|---|---|
| Harita ve WhatsApp turisti | 1 GB | 2 GB | 3 GB | 5 GB |
| Fotoğraf ve sosyal medya (günlük story) | 3 GB | 5 GB | 8 GB | 15 GB |
| Paylaşan aile (2-4 telefon) | 5 GB | 10 GB | 15 GB | 25 GB |
| Dijital göçebe veya uzaktan çalışma | 10 GB | 20 GB | 30 GB | 50 GB |
Birkaç dürüst not. «Harita ve WhatsApp turisti» profili, insanların itiraf ettiğinden çok daha yaygın: Fas'a görmeye, yemeye ve kaybolmaya gidiyorsan ve fotoğrafları gece riad'daki Wi-Fi'den yüklüyorsan, beş gün için 1 GB fazlasıyla yeter. Kulağa çok az geliyor ama çoğu kısa kaçamağın gerçeği bu.
Aile profili, bağlantıyı iki veya üç telefonla daha paylaştığını varsayar. Dikkat, burada rakamı şişiren sen değilsin: sekiz saatlik yol boyunca arka koltukta TikTok izleyen gençler. Paylaşacaksan, önceden anlaşın, video Wi-Fi'de izlensin.
Uzaktan çalışma profili ise büyük paketleri haklı çıkaran tek profil: görüntülü aramalar, dosya yüklemeler ve dizüstü bilgisayarı telefona bağlı tutmak ölçeği tamamen değiştirir. İki satır arasında kararsız kalırsan, sadece uzun görüntülü aramalar yapacaksan alttakini seç; diğer her durumda üstte kal.
Medine'de haritalar: olmazsa olmaz ve neredeyse bedava
Fes'in medinesi, günümüze kalmış en karmaşık kentsel labirent olarak ün yapmıştır ve Marakeş'inki de ondan aşağı kalmaz. Haritaya kesinlikle ihtiyacın olacak. İyi haber şu ki, verinin büyük tüketicisi gibi görünen bu kullanım aslında en ucuzlarından: Google Maps'te gezinmek saatte yaklaşık 3-5 MB harcar. Sekiz saat boyunca açık kalsa bile 40 MB'ı geçmez.
Sorun veri değil, sinyal. İki metre genişliğindeki ara sokaklar ve çok kalın duvarlar arasında GPS'in kafası karışır ve mavi noktanın bir sokaktan diğerine zıpladığını görürsün. Bu yüzden pratik tavsiye «haritada veri tasarrufu yap» değil, varmadan önce haritayı çevrimdışı indir, riad'ın veya evin Wi-Fi'sinden.
Google Maps'te bu, profil fotoğrafından «Çevrimdışı haritalar» bölümüne girip alanı seçerek yapılır. Marakeş ve çevresini indirmek yaklaşık 50-150 MB tutar; tüm ülke ise epey daha fazla. Bunu Wi-Fi'den yap, bu harcama paketinden çıkmasın. Harita indirilmiş olsa bile telefon seni GPS ile bulmaya devam eder —GPS, veri veya çekim olmadan çalışır— ve sokakları, ilgi çekici noktaları ve yürüyüş rotalarını görürsün.
Ben her zaman ikinci bir harita daha eklerim, Maps.me veya Organic Maps gibi, çünkü medinalarda genellikle Google'ın atladığı yaya yolları bulunur. İndirilmiş iki harita, bir dizi bölümünden daha hafiftir ve seni herhangi bir çıkmaz sokaktan kurtarır.
Çevirmen, pazarlık ve fotoğraflar: günlük damlama
Çevirmen, Fas'ta çok kullanacağın diğer araçtır. Turistik bölgelerde Fransızca, İspanyolca veya İngilizce ile idare edersin, ama rotanın dışına çıktığında —bir mahalle çarşısı, el yazısı bir menü, Arapça bir etiket— çevirmenin kamerası en iyi arkadaşın olur. Pazarlıkta ise net bir rakamı ekranda göstermek, yanlış anlamaların yarısını önler.
Az harcar: her kameralı sorgulama 1-3 MB götürür, yani günde kırk sorgulama 100 MB'ı bile bulmaz. Yine de ince numara, çıkmadan önce Google Çeviri'nin çevrimdışı dil paketlerini (Arapça, Fransızca, İngilizce) indirmektir. Her biri yaklaşık 40-80 MB tutar, Wi-Fi'den indirilir ve sonra sıfır veriyle, hatta çekim olmadan bile çalışır. Sinyal olmayan bir çarşıda bu, gigabaytlardan daha değerlidir.
Fotoğraflar başka bir hikaye. Çok fazla çekeceksin —Fas, farkında olmadan dört yüz fotoğraf çektiğin yerlerdendir— ama fotoğraf çekmek veri harcamaz. Veri harcayan şey, onları göndermek ve yedeklemektir: WhatsApp veya Instagram'a yüklenen her fotoğraf 3-5 MB'dır ve Google Fotoğraflar veya iCloud'a otomatik yedekleme, mobil veride açık bırakılırsa günde 1,5 GB'ı bulabilir.
Fotoğrafların otomatik yedeklemesi, bir seyahatteki gigabayt hırsızlarının açık ara birincisidir. Evden çıkmadan önce mobil veri için bunu devre dışı bırak, sorunun %80'ini çözmüş olursun.
Paylaşmak istediklerini anında yükle, tam yedeklemeyi riad'ın Wi-Fi'sine bırak.
Merzouga ve Atlas: Veri Harcamayan Saatlerce Süren Yolculuklar
Fas'ta rakamı en çok değiştiren şey işte bu. Tipik bir tur, uzun yolculuklar içerir: Marakeş'ten Merzouga'ya Tizi n'Tichka geçidini aşarak arabayla dokuz ya da on saat; Fez'den çöle de benzer bir süre. Ve bu yolların büyük kısmında —Atlas geçitleri, Draa vadileri, erg'e giden patikalar— çekim gidip gelir.
Fas'ta şehir içi çekim iyidir: Marakeş, Fez, Kazablanka, Tanca veya Rabat'ta sağlam bir 4G vardır ve 2025 sonundan itibaren büyük şehirlerde 5G de var. Kırsala en iyi ulaşan operatör Maroc Telecom. Ama köyler arasında, dağlarda boşluklar olur. Merzouga veya Zagora kasabasında çekim fena değildir; Erg Chebbi kumullarında ise çadırını nereye kurduğuna bağlı.
Gigabayta çevirince: bu saatlerce süren yolculuklar neredeyse hiç veri tüketmez. İşte yedi günlük gerçek bir turda harcamanın nasıl dağıldığı.
| Tur Günü | Ne Yapıyorsun | Tahmini Veri |
|---|---|---|
| 1. Marakeş'e varış | Taksi, eve haber verme, Haritalar | 80-150 MB |
| 2. Medine ve Jemaa el-Fna | Haritalar, çeviri, fotoğraflar, sosyal medya | 250-400 MB |
| 3. Atlas üzerinden çöle yolculuk | Müzik, ara sıra çekimsiz | 50-150 MB |
| 4. Merzouga ve çadırda gece | Birkaç fotoğraf ve bağlantıyı kesme | 30-100 MB |
| 5. Todra Geçidi ve kasrlar | Haritalar, fotoğraflar, biraz sosyal medya | 150-300 MB |
| 6. Fez, medinada kaybolma | Haritalar, çeviri, fotoğraflar | 250-400 MB |
| 7. Dönüş ve uçuş | Biniş kartı, mesajlar | 50-100 MB |
Tur toplamı: 860 MB ile 1,6 GB arası. Bu yüzden bu kadar ısrar ediyorum: Bir hafta için 3 GB rahattır, kıt değil. Ayrıca sahada bağlantının nasıl çalıştığını anlamak istersen, Fas'ta internet rehberinde detaylandırdım.
Evden Çıkmadan Önce Tüketimini Nasıl Hesaplarsın
Yukarıdakilerin hepsi ortalama ve sen bir ortalama değilsin. Gerçek rakamını bulmanın bir yolu var ve sadece iki dakikanı alır: şu an ne harcadığına bakmak.
Android'te, Ayarlar → Ağ ve internet → SIM → Uygulama veri kullanımı yolunu izle ve dönemi geçen ay olarak değiştir. iPhone'da, Ayarlar → Hücresel'e git ve uygulama listesine kadar aşağı in; dikkat, buradaki sayaç en son sıfırladığından beri birikmiştir, yani hiç sıfırlamadıysan sayı işe yaramaz. Bugün sıfırla, normal bir hafta bekle ve kontrol et.
Bu veriyle basit bir oran hesabı yap: aylık tüketimi 30'a böl ve seyahat günlerinle çarp. Ardından iki tane çok Fas'a özgü düzeltme yap:
- %30 ile %50 arası çıkar eğer evde veriyle video izliyor veya müzik dinliyorsan ve seyahatte bunu wifi ile yapacaksan.
- %20 ekle eğer bağlantıyı başka bir telefon veya dizüstü bilgisayarla paylaşacaksan.
- Bir o kadar daha çıkar çöl ve yol günleri için, telefonun cebinde yaşadığı yerlerde.
Sonuç mevcut en küçük paketin altındaysa, tebrikler: küçük olanı al ve unut gitsin. Herhangi bir destinasyon için uygulanan bu hesaplamanın detaylı halini seyahat için ne kadar veriye ihtiyacım var rehberinde bulabilirsin. Senin kendi rakamın, benim yirmi tablomdan daha değerlidir.
Fas'ta Gigabaytları Uzatmanın Püf Noktaları
Eğer kıt aldıysan ya da sadece elinde kalsın istiyorsan, bu ayarlar gerçekten fark yaratır. Tasarruf miktarına göre sıralanmıştır:
- Sadece wifi ile yedekleme. Google Fotoğraflar, iCloud ve OneDrive. Tartışmasız bir numaralı tasarruf: günde 1 GB'ın üzerinde olabilir.
- Çevrimdışı haritaları indir Marakeş, Fez ve çöl rotası için yola çıkmadan önce.
- Çevrimdışı dil paketleri çevirmende: Arapça, Fransızca ve İngilizce.
- Veri tasarrufu modunu aç. Android'de Ayarlar → Ağ ve internet; iPhone'da Hücresel → Seçenekler içinde. Sıkıştırır, arka plandaki yenilemeleri keser ve sürprizleri önler.
- Videonun otomatik oynatmasını kapat Instagram, TikTok, Facebook ve X'te. Kimsenin hesaba katmadığı görünmez harcamadır.
- Video kalitesini düşür veriyle bir şey izlerken 480p'ye: saatte 1 GB'tan 300 MB'a düşersin.
- Riad'da müzik ve dizi indir yol saatleri için. Spotify ve Netflix çevrimdışı indirmeye izin verir.
- Biniş kartını ve rezervasyonları PDF olarak indir, Menara Havalimanı'nda ağa bağımlı kalmamak için.
- Fotoğrafları sıkıştırılmış gönder WhatsApp üzerinden orijinal kalitede değil.
Bu ayarlar yapıldığında, 4 GB tüketecek bir gezi rahatça 1,5 GB'ta kalır. Her menünün zihinsel ekran görüntüleriyle birlikte uzun listeyi seyahatte veriden nasıl tasarruf edilir makalesinde bulabilirsin. Uçmadan önceki gece ona dakika ayır ve bir daha sayaca bakmazsın.
Ya sen veri biterse ne olur (ve ben neden bunu tercih ediyorum)
Gelelim asıl korkuya: Fez'in medinasının ortasında verinin bitmesi. Kulağa dramatik geliyor ama değil. Paketin bittiğinde bağlantı basitçe çalışmayı durdurur: sürpriz fatura yok, aşım ücreti yok. Mobil internetin kesilir, ta ki yükleyene kadar, o kadar.
Ve yüklemek dakikalar meselesi. İlk kafenin ya da riadının wifi'ını bulursun, hesabına girersin, başka bir paket alırsın ve yeniden bağlanırsın. Neredeyse her terasın wifi'ı olduğu bir ülkede bunu yapacak yer bulmak sorun değil. Üstelik bu sırada indirdiğin haritalar, çevrimdışı çevirmen, fotoğraflar ve PDF rezervasyonların durur: hâlâ hareket edebilir ve yemek yiyebilirsin.
Bunu alternatifle karşılaştır. Dört günlük bir uzun hafta sonu için 20 GB alıp 1,2 GB harcarsan, farkı geri verecek hiçbir mekanizma yok: havaalanında seninle birlikte son kullanma tarihi dolan veriler için ödedin.
Jemaa el-Fna'daki bir terastan beş dakikada yüklemek için verim bitmesini, kullanmayacağım gigabaytlara peşinen para ödemeye bin kez tercih ederim. Birincisi bir kahve parası; ikincisi gerçek para.
Üstelik bu tür bir dijital kartla ilk kez deneyimliyorsan ve aktivasyonun nasıl çalıştığını anlamak istiyorsan, eSIM nedir yazısında adım adım anlatıyorum. Kural basit: az al, gerekirse yükle.
Sık sorulan sorular
Marakeş'te 4 gün için kaç GB gerekir?
1 GB ile rahat edersin, 2 GB ile fazlasıyla rahat edersin. Marakeş'te bir uzun hafta sonu, harita, çevirmen, WhatsApp kullanıp biraz fotoğraf yüklersen günde yaklaşık 250-400 MB demek. Wifi'ı olan bir riadda uyuyorsun, o yüzden fotoğraf yedekleme ve video paketinden çıkmaz.
Peki çöle kadar tur yaparak 7 gün için?
3 GB, tüm turu rahatça karşılar. Merzouga'ya giden yol günleri çok az tüketir çünkü kapsama alanı olmayan bölümler var ve telefon çantada duruyor. Tipik bir hafta için hesaplarım toplam 860 MB ile 1,6 GB arasını gösteriyor, yani 3 GB fazlasıyla yedek bırakır.
Medinalarda haritalar çok veri harcar mı?
Hayır: Google Maps ile gezinme saatte yaklaşık 3-5 MB. Fez ve Marakeş'te sorun tüketim değil, GPS'in dar ara sokaklar ve kalın duvarlar arasında kaybolması. Medinaya girmeden önce wifi'dan haritayı çevrimdışı indir, hiçbir şey harcamadan hassas konum alırsın.
Merzouga çölünde ve Atlas Dağları'nda çekim var mı?
Köylerde evet, köyler arasında düzensiz. Merzouga ve Zagora'da 4G çalışıyor ve 2025 sonunda 5G geldiğinden beri büyük şehirler çok iyi. Atlas geçitlerinde, erg pistlerinde ve bazı vadilerde sinyal ara sıra kaybolur. İndirilmiş harita ve müzik bulundur.
Riadların wifi'ı veri harcamamak için yeterli mi?
Ağır işler için yeterli, ama tüm gezi için değil. Medinadaki riadların neredeyse hepsinde wifi var; kalın duvarlı odalarda sinyal zayıflar ve geceleri genelde yavaşlar. Yedekleme, indirme ve görüntülü görüşme için kullan, mobil veriyi dışarıda kullan.
Çevirmenle pazarlık yapacaksam daha fazla gigabayt gerekir mi?
Hayır, çevirmen çok az harcar: kamerayla her sorguda 1-3 MB. Günde kırk sorgu 100 MB'a bile ulaşmaz. Üstelik çıkmadan önce Arapça ve Fransızca çevrimdışı paketlerini indirirsen, kapsama alanı olmayan çarşılarda bile sıfır veriyle çalışır.
Partnerimin telefonuyla veri paylaşabilir miyim?
Evet, mobil erişim noktasını açarak, ama iki kat harcayacağını hesaba kat. Tek bir bağlantıyı paylaşacaksanız, tabloda kişi başı bir adım yukarı çıkın: tek kişinin 3 GB yettiği yerde, iki kişi 5 GB ile hareket eder. Ve videonun wifi'da izleneceği konusunda anlaşın.
Az gigabayt alıp bitirirsem ne olur?
Kötü bir şey olmaz: bağlantı kesilir, ek ücret yok. Herhangi bir kafenin ya da konakladığın yerin wifi'ından birkaç dakikada yüklersin ve devam edersin. Korkudan fazla almaktansa yüklemek çok daha ucuz.
Sonuç
Tek cümleyle özetlemem gerekirse: Fas için, içgüdünün söylediğinden daha azını al. 5-7 günlük bir kaçamak için 3 GB çoğu kişiye yeten rakam, 1-2 GB harita ve WhatsApp'tan başka bir şey kullanmıyorsan, 5 GB ise her gün içerik yüklüyorsan ya da bağlantıyı paylaşıyorsan. 10 veya 20 GB'lık paketler riaddan uzaktan çalışıyorsan mantıklı, uzun hafta sonuna gidiyorsan değil.
Geri kalanını, uçuştan önceki gece on dakika süren üç hareket halleder: Marakeş ve Fez'in çevrimdışı haritasını indir, çevirmenin dil paketlerini yükle ve fotoğraf yedeklemelerini wifi ile sınırla. Bunlarla, tüm gezi küçük bir pakete sığar ve artar bile.
Ve verin biterse, bir terastan beş dakikada yüklersin. Sana bunu söylemeyi ve geri gelmeni, Menara Havalimanı'nda buharlaşacak gigabaytları satmaya tercih ederim. Kafan netleştiğinde, işte inişten itibaren veri sunan Fas eSIM'i; kapsama alanlarını ve mevcut paketleri önceden görmek istersen, Fas için eSIM rehberinde detaylandırıyorum.
